Sklep przygotowuje się do rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP), ustalając, czy jest wprowadzającym produkty w opakowaniach. Decyduje o tym rodzaj wykonywanej czynności z art. 8 pkt 23 i 24 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, a nie kanał sprzedaży. Wprowadzający, który realizuje obowiązki samodzielnie, musi spełnić warunki z art. 22a ustawy o odpadach.
Kto w sklepie jest wprowadzającym produkty w opakowaniach?
Według art. 8 pkt 23 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (Dz.U. 2026 poz. 619) wprowadzającym jest przedsiębiorca wykonujący działalność gospodarczą w zakresie wprowadzania do obrotu produktów w opakowaniach. Lista w tym przepisie jest otwarta, bo poprzedza ją sformułowanie „w szczególności”. Obejmuje ona m.in. czynności opisane w lit. a–c, a każda z nich wystarcza samodzielnie.
Z art. 8 pkt 24 tej ustawy wynika dodatkowo, że import oraz wewnątrzwspólnotowe nabycie (WNT) opakowań lub produktów w opakowaniach na potrzeby działalności gospodarczej są wprowadzeniem do obrotu. Dlatego importer i podmiot dokonujący WNT również mieszczą się w tej definicji.
| Czynność | Podstawa |
|---|---|
| Wprowadzanie do obrotu produktów w opakowaniach pod własnym oznaczeniem (znak towarowy, własne imię i nazwisko lub nazwa), także gdy wytworzenie zlecono innemu przedsiębiorcy | art. 8 pkt 23 lit. a |
| Pakowanie produktów wytworzonych przez innego przedsiębiorcę i wprowadzanie ich do obrotu | art. 8 pkt 23 lit. b |
| Prowadzenie jednostki handlu detalicznego o powierzchni sprzedaży powyżej 500 m² albo kilku jednostek o łącznej powierzchni powyżej 5000 m², przy sprzedaży produktów pakowanych w tych jednostkach | art. 8 pkt 23 lit. c |
| Import oraz WNT opakowań lub produktów w opakowaniach na potrzeby działalności | art. 8 pkt 24 |
Czy kanał sprzedaży ma znaczenie dla obowiązku?
Z art. 8 pkt 23 i 24 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (Dz.U. 2026 poz. 619) wynika, że platforma marketplace, własny sklep internetowy, sklep stacjonarny i hurt nie są same w sobie kryterium. Kryteria dotyczą czynności: własnej marki, pakowania cudzego produktu, powierzchni lokalu, importu i WNT.
Ustawa nie zawiera przepisu, który wprost dotyczyłby platform ani sprzedaży na odległość. Operator marketplace, który tylko pośredniczy w sprzedaży produktów sprzedawców trzecich i sam nie wykonuje żadnej z tych czynności, nie jest na tekście ustawy samodzielnie objęty lit. a–c ani definicją importu i WNT. Ponieważ lista w art. 8 pkt 23 jest otwarta, jego status nie jest jednak rozstrzygnięty wprost i wymaga oceny roli w konkretnym modelu biznesowym. Warto sprawdzić, kto w Twoim modelu nadaje markę, pakuje towar albo sprowadza go z zagranicy.
Jak działa próg powierzchni sprzedaży?
Próg z art. 8 pkt 23 lit. c ustawy o gospodarce opakowaniami (Dz.U. 2026 poz. 619) dotyczy fizycznej jednostki handlu detalicznego. Od 2023-10-13 pojęcie powierzchni sprzedaży ma definicję w art. 8 pkt 10a tej ustawy, który odsyła do art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Chodzi o powierzchnię sprzedażową lokalu, a nie o magazyn ani wolumen sprzedaży internetowej.
Z tekstu art. 8 pkt 23 lit. c nie wynika rozszerzenie tego progu na sprzedaż wyłącznie internetową bez fizycznego lokalu. Warto zweryfikować w swoim modelu, czy prowadzisz lokal z powierzchnią sprzedaży, i porównać jej wielkość z progami 500 m² oraz 5000 m².
Sprzedawca detaliczny poniżej progu (jedna jednostka do 500 m² albo kilka jednostek łącznie do 5000 m²), który tylko odsprzedaje produkty zapakowane i wprowadzone na rynek przez innego krajowego dostawcę, sam z tego tytułu nie jest wprowadzającym według art. 8 pkt 23. Obowiązek pozostaje wtedy po stronie dostawcy.
Czy duży detalista, który wyłącznie odsprzedaje towary zapakowane przez krajowego dostawcę, mieści się w lit. c, tego tekst ustawy nie rozstrzyga, a wiążącej wykładni w tej sprawie brak. Taki podmiot może wystąpić o indywidualną interpretację na podstawie art. 34 Prawa przedsiębiorców.
Czy sprzedawca zagraniczny lub sprzedający na odległość podlega innym zasadom?
W tekście ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (Dz.U. 2026 poz. 619) nie ma mechanizmu „przedstawiciela” dla sprzedawców zagranicznych ani sprzedających na odległość. Kryteria z art. 8 pkt 23 i 24 stosuje się do czynności, a import oraz WNT są wprowadzeniem do obrotu według art. 8 pkt 24.
Ustawa o gospodarce opakowaniami to przepisy krajowe, a od 12 sierpnia 2026 r. rozporządzenie (UE) 2025/40 (PPWR) ma własną definicję producenta (art. 3 pkt 15) i rejestr producentów (art. 44–45). Odrębne reżimy, np. dla sprzętu elektrycznego czy baterii, mogą wyglądać inaczej. Warto sprawdzić w treści rozporządzenia (UE) 2025/40 w Dzienniku Urzędowym UE, jak jego art. 3 pkt 15 i art. 44–45 dotyczą Twojej roli w łańcuchu dostaw.
Jakie warunki musi spełnić wprowadzający w ramach ROP?
Art. 22a ustawy o odpadach (Dz.U. 2026 poz. 1328) dotyczy wprowadzających produkty do obrotu na terytorium kraju, którzy realizują obowiązki samodzielnie, oraz podmiotów realizujących je w ich imieniu. Przepis wymaga, aby taki podmiot:
1. nie ograniczał wykonywania obowiązków do przypadków, w których zbieranie i przetwarzanie odpadów przynosi największe zyski;
2. zapewniał odpowiednią dostępność systemu zbierania odpadów na obszarze, na którym wprowadza produkty do obrotu;
3. posiadał środki finansowe i organizacyjne niezbędne do wykonywania obowiązków;
4. stosował mechanizmy samokontroli, w szczególności audyty, w zakresie zarządzania finansami przeznaczonymi na realizację obowiązków, gromadzenia danych i sporządzania sprawozdań dotyczących produktów wprowadzanych do obrotu oraz zbierania i przetwarzania odpadów powstałych z produktów.
Kiedy trzeba złożyć wniosek o wpis do rejestru BDO?
Art. 50 ust. 1 pkt 6 lit. e–f ustawy o odpadach (Dz.U. 2026 poz. 1328) wiąże obowiązek wpisu do rejestru BDO z wprowadzaniem produktów w opakowaniach. Zgodnie z art. 50 ust. 2 tej ustawy wniosek składa się przed rozpoczęciem działalności wymagającej wpisu. Jeśli działalność jest już prowadzona bez wpisu, wniosek należy złożyć niezwłocznie.
Podmioty wpisywane z urzędu według art. 51 ust. 1 nie składają odrębnego wniosku, a kategorie z art. 51 ust. 2 są ustawowo zwolnione z obowiązku wpisu. Odrębny tytuł wpisu to bycie wytwórcą odpadów: art. 50 ust. 1 pkt 5 lit. e ustawy o odpadach (Dz.U. 2026 poz. 1328) dotyczy wytwórców obowiązanych do prowadzenia ewidencji odpadów, więc sam rodzaj działalności, np. sklep, nie przesądza o obowiązku. Wytwórca odpadów w rodzajach i ilościach objętych zwolnieniem z ewidencji (art. 66 ust. 4 pkt 4 i ust. 5 tej ustawy oraz rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z 5 listopada 2024 r.) nie ma z tego tytułu obowiązku wpisu. Od 2025-01-01 rozporządzenie to usunęło ze zwolnienia 5 kodów odpadów niebezpiecznych, a dla większości kodów odpadów innych niż niebezpieczne zwolnienie nadal obowiązuje. Konkretne progi ilościowe wymagają osobnej weryfikacji w tym rozporządzeniu.
Jak ocenić, czy sklep jest podmiotem obowiązanym?
| Sytuacja sklepu | Ocena | Podstawa |
|---|---|---|
| Sprzedaż pod własną marką lub pakowanie cudzych produktów i wprowadzanie ich do obrotu | jest wprowadzającym | art. 8 pkt 23 lit. a–b (Dz.U. 2026 poz. 619) |
| Import lub WNT produktów w opakowaniach na potrzeby działalności | jest wprowadzającym | art. 8 pkt 24 (Dz.U. 2026 poz. 619) |
| Jednostka o powierzchni sprzedaży powyżej progu, sprzedaż produktów pakowanych w tych jednostkach | jest wprowadzającym | art. 8 pkt 23 lit. c (Dz.U. 2026 poz. 619) |
| Sprzedawca poniżej progu, który tylko odsprzedaje towar zapakowany przez krajowego dostawcę | sam z tego tytułu nie jest wprowadzającym; obowiązek zostaje po stronie dostawcy | art. 8 pkt 23 (Dz.U. 2026 poz. 619) |
| Duży detalista tylko odsprzedający towar zapakowany przez dostawcę; operator marketplace bez własnych czynności | brak rozstrzygnięcia w tekście ustawy | art. 8 pkt 23 i 24 (Dz.U. 2026 poz. 619) |
Co sklep może przygotować już teraz?
- Ustalić, czy sklep wykonuje którąkolwiek czynność z art. 8 pkt 23 lub 24 ustawy o gospodarce opakowaniami (Dz.U. 2026 poz. 619): własna marka, pakowanie cudzego produktu, lokal powyżej progu powierzchni, import, WNT.
- Zebrać dane o powierzchni sprzedaży każdej jednostki, bo próg z lit. c liczy się dla jednej jednostki albo łącznie dla kilku.
- Sprawdzić w rejestrze BDO, czy sklep jest wpisany, a jeśli wykonuje czynność wprowadzającego i wpisu nie ma, złożyć wniosek niezwłocznie według art. 50 ust. 2 ustawy o odpadach (Dz.U. 2026 poz. 1328).
- Jeśli sklep jako wprowadzający realizuje obowiązki samodzielnie, uwzględnić warunki z art. 22a ustawy o odpadach (Dz.U. 2026 poz. 1328).
Jeśli rola Twojego podmiotu w łańcuchu dostaw jest niejasna, skonsultuj ją z doradcą specjalizującym się w gospodarce odpadami. Pozostałe obowiązki sklepu opisują działy o bezpieczeństwie produktów (GPSR), e-commerce i marketplace i o cenach i promocjach (Omnibus).
Stan prawny na: 2026-11-04